UEFA sömürüsü nereye kadar sürecek

UEFA’nın vitrini olan Şampiyonlar Ligi finali geride kalırken sahaya çıkan yıldızlar yalnızca rakipleriyle değil, giderek ağırlaşan futbol takvimiyle de mücadele ediyor. Oyuncu sendikaları ve spor bilimciler, futbolun en büyük organizasyonlarının yayın ve ticari gelir uğruna oyuncuları fiziksel sınırlarının ötesine zorladığını savunuyor.

Bu sezon Arsenal’in orta saha oyuncusu Martin Zubimendi kulüp ve milli takım düzeyinde 67 maça çıktı. Takım arkadaşı Declan Rice ise 65 maç oynadı. Arsenal’in Premier Lig, FA Cup, Lig Kupası ve Şampiyonlar Ligi’nde son aşamalara kadar ilerlemesi, oyuncuların üzerindeki yükü daha da artırdı. FIFPRO’ya göre bazı Arsenal futbolcuları sezon sonunda kulüp ve milli takım dahil 80’in üzerinde maç günü yaşayabilir.

Benzer tablo Paris Saint-Germain’de de görülüyor. PSG’nin Şampiyonlar Ligi, Ligue 1, ulusal kupalar ve uluslararası turnuvalardaki yoğun programı nedeniyle Vitinha, Achraf Hakimi ve diğer temel oyuncular sezon boyunca sürekli yüksek tempoda oynamak zorunda kaldı. Modern futbolun elit oyuncuları artık yalnızca kulüplerinin değil, küresel yayın endüstrisinin de en değerli ürünleri haline gelmiş durumda.

Üstelik bazı oyuncuların neredeyse hiç dinlenmeden Dünya Kupası serüvenin katılacak olması futbolcuların milyonlarca euroluk makineler olarak algılandığını kanıtlıyor.

Oyuncu sendikası FIFPRO, yıllardır artan maç sayısının sakatlık riskini yükselttiğini ve toparlanma sürelerini tehlikeli biçimde azalttığını savunuyor. Kuruluşun raporlarına göre 55’in üzerinde maç günü yaşayan futbolcuların oranı her geçen yıl yükseliyor. Oyuncuların önemli bölümü zorunlu dinlenme sürelerinin uygulanmasını destekliyor.

UEFA DAHA FAZLA PARA İSTİYOR

Eleştirilerin merkezinde UEFA’nın genişleyen Şampiyonlar Ligi formatı bulunuyor. Daha fazla maç, daha fazla yayın saati; daha fazla yayın saati ise daha fazla reklam ve sponsorluk geliri anlamına geliyor. Ancak futbolcular açısından denklem ters işliyor: daha fazla seyahat, daha kısa dinlenme süresi ve daha yüksek sakatlık riski.

FIFPRO ve ulusal oyuncu birlikleri, uluslararası futbol takviminin artık sürdürülemez hale geldiğini savunuyor. Son dönemde Avrupa’da açılan hukuki girişimlerde, futbolcuların sağlık ve çalışma koşullarının ticari çıkarlar uğruna ihlal edildiği iddiası gündeme taşındı. Sendikalar, küresel futbol yönetimlerinin dinlenme süreleri ve iş güvenliği standartlarını yeterince dikkate almadığını öne sürüyor.

Tartışma yalnızca UEFA ile sınırlı değil. Genişleyen FIFA Kulüpler Dünya Kupası ve 104 maçlık 2026 Dünya Kupası da takvimi daha da sıkıştırıyor. Şampiyonlar Ligi finalinde oynayan bazı futbolcuların Dünya Kupası hazırlıkları için yalnızca yaklaşık 11 günlük süre bulabilecek olması, spor bilimciler tarafından ciddi bir risk olarak değerlendiriliyor.